İklim bilimi uzmanları, dünya genelinde ve özellikle Türkiye’de son 150 yılın en etkili El Nino olayının yaşandığına dikkat çekiyor. Bilimsel verilere göre, deniz suyu sıcaklıklarında ve atmosferdeki ortalama sıcaklıklarda kaydedilen olağanüstü artışlar, küresel iklim sistemlerini derinden etkiliyor. Dünya’nın sanayi öncesi döneme oranla ortalama 1,5 derece eşiğini aştığı vurgulanan son raporlarda, geleceğe yönelik ciddi uyarılar yapılıyor. Özellikle, okyanuslarda kaydedilen hızlı sıcaklık artışlarının atmosfer ısısını da doğrudan etkilediği ve bunun ekstrem hava koşullarının görülme sıklığını artıracağı ifade ediliyor.
Bilim insanları, sadece son üç yılda ortalamaların üzerine çıkan sıcaklıkların pek çok iklim dengesizliğine yol açtığını belirtiyor. Bu durum, taşkınlar, kuraklıklar, sıcak hava dalgaları ve büyük orman yangınları gibi felaketlerin sayısında dikkat çekici bir artışı beraberinde getiriyor. Türkiye’nin Akdeniz kıyılarında deniz suyu sıcaklıklarında olağanüstü yükselişler görülürken, bu sıcaklık dalgası kıyı bölgelerinde şiddetli yağışlara, iç kesimlerde ise kuraklık riskinin büyümesine neden oluyor. İleriye dönük olarak uzmanlar, hem yerel yönetimlerin hem de bilim insanlarının, iklim değişikliğine karşı stratejik hazırlık çalışmaları yapması gerektiği konusunda görüş birliği taşıyor.
El Nino ve onun zıt kutbu olan La Nina, dünyanın iklim dengesinde büyük rol oynayan doğal olaylar olarak öne çıkıyor. El Nino, genellikle Büyük Okyanus’un ekvator bölgesindeki yüzey sularının olağanüstü ısınmasıyla kendini gösterirken, La Nina’da ise tam tersine sular soğuyor. Bu iki olay, ortalama 2 ila 7 yıl aralıklarla meydana geliyor ve küresel düzeyde hava düzenlerinde değişikliklere yol açıyor. Yakın geçmişte etkili olan La Nina’nın sona ermesiyle birlikte, Pasifik Okyanusu koşullarının yeniden nötr seviyeye döndüğü belirtiliyor. Ancak şimdi, yaşanmakta olan güçlü El Nino’nun, 2024 ve sonrasında aşırı sıcaklık rekorlarının yanı sıra farklı bölgelerde alışılmışın dışında hava olaylarını da beraberinde getireceği öngörülüyor.
